Ayastefanos Antlaşması
From Artvin Ansiklopedisi
Ayastefanos Antlaşması, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) sonunda Osmanlı Devleti ile Rusya arasında imzalanan barış antlaşmasıdır.
1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı, Osmanlı Devleti'nin yenilgisiyle sonuçlandı. Rus ordusu, batıdan Yeşilköy'e (eski adı Ayastefanos), doğudan Erzurum’a kadar ilerledi. Osmanlı Devleti, barış istemek zorunda kaldı. Rus orduları başkomutanı Nikolay, barış esaslarının mütarekeyle birlikte görüşülmesi şartıyla bu isteği kabul etti ve 3 Mart 1878’de İstanbul'un Yeşilköy semtinde ağır koşullar içeren bu antlaşma imzalandı. Buna göre;
1) Osmanlı Devleti'ne bağlı bir Bulgaristan Prensliği kurulacak, Prensliğin sınırları Tuna'dan Ege'ye, Trakya'dan Arnavutluk'a uzanacak.
2) Bosna-Hersek'e iç işlerinde bağımsızlık verilecek.
3) Sırbistan, Karadağ ve Romanya tam bağımsızlık kazanacak ve sınırları genişletilecek.
4) Kars, Ardahan, Batum ve Doğubeyazıt Rusya'ya verilecek.
5) Teselya Yunanistan'a bırakılacak.
6) Girit ve Ermenistan'da ıslahat yapılacak.
7) Osmanlı Devleti Rusya'ya 30.000 Ruble savaş tazminatı ödeyecekti.
Ancak bu antlaşma ile Rusların bölgede tamamen hakim bir konuma gelmeleri Batılı devletleri telaşlandırdı. Zira Rusların, Bulgaristan yolu ile sıcak denizlere inmeleri, İngilizlerin Hindistan siyasetine ve Avusturya’nın Bosna-Hersek’i ilhakına set çekmiş olacaktı. Osmanlılar bu tepkilerden yararlanarak Kıbrıs’ın idaresini İngiltere’ye bırakmak koşuluyla Berlin’de yeni bir antlaşma Berlin Antlaşması zemini elde etmeyi başardılar. Ayastefanos’un çok ağır şartlarını hafifleten bu antlaşma ile Osmanlı Devleti'nin Balkanlardaki hayatı, bir müddet uzadı.
