Ahmet Hamdi Efendi (Artvinli) (Bursa Müftüsü)
From Artvin Ansiklopedisi
(Artvin, 1865 – Bursa, 1929?). Müderris ve Müftü, milli mücadeleci. Mustafa Efendi'nin oğlu olup hicri 1281 (1865) yılında Artvin’de doğdu. İlk öğrenimini Artvin’de tamamladıktan sonra ailesiyle birlikte Bursa’ya gitti. Bursa Ulu Cami ders-i âmmlarından İmamzade Mehmet Sabit Efendi'nin derslerine devam ederek 1896’da icazet aldı. Önce Ulu Camide ders-i âmmlık yaptı ve 1910’da bu caminin imam-hatipliğine tayin edildi. Bu arada, 1904’te atandığı Fevziye Medresesindeki müderrisliğini de devam ettirdi. Buradaki başarısı üzerine 1912’de Ahmet Faik Bey Medresesi, 1913’te İvaz Paşa Müderrisliklerine terfi etti. 1908 ve 1912 yıllarında yapılan seçimleri kazanarak Meclis-i Mebusan’a Mebus (Milletvekili) olarak girdi. 21 Şubat 1920’de Bursa Müftülüğüne asaleten atandı. Müftü Ahmet Hamdi Efendi, ilk günlerinden itibaren milli mücadele hareketinin içinde yer aldı. Milli mücadelenin amaç ve hedefleri konusunda halkı aydınlattı. Köy köy dolaşarak verdiği vaazlarla halkı milli mücadeleye çağırdı ve teşvik etti. Aynı zamanda Bursa Redd-i İlhak Cemiyeti’nin kuruluşunda görev aldı. Şeyhülislamlık makamının kendisi hakkında vereceği karara aldırmayarak, Ankara Müftüsü ve aynı zamanda Müdafaa-yı Hukuk Cemiyeti Başkanı da olan Mehmet Rıfat Efendi (Börekçi) başkanlığında 20 kişilik bir grup tarafından hazırlanan ve “Atatürk’ün önderliğindeki milli mücadele hareketinin meşru olduğu, padişah ve halifenin dahi esir bulunduğu, düşman baskısı altındaki halifeye zor kullanılarak yayınlattırılan ‘İstanbul Fetvası’ndaki hükümlerin geçersiz olduğu” hususlarının dile getirildiği ‘Ankara Fetvası’ adıyla bilinen fetvayı imzaladı ve milli mücadelenin yanında olduğunu tüm yurda duyurdu. Osmanlı Hükümeti, Ankara Fetvasına imza koyan Ahmet Hamdi Efendi hakkında soruşturma açtı. Mülkiye Müfettişlerinin yaptığı soruşturma sonucunda 5 Ağustos 1920’de Ahmet Hamdi Efendi görevden alındıysa da 1929 yılı başlarına kadar Bursa Müftülüğüne devam etti. Cumhuriyet dönemindeki hayatı hakkında bilgi bulunmayan Ahmet Hamdi Efendi’nin emeklilik yaşı olan 65 yaşını dolduramadan Mart 1929’da görevi başında öldüğü sanılmaktadır. bibl: Ali Sarıkoyuncu; Millî Mücadelede Din Adamları, Ankara, 1999.
